Wanneer heb jij voor het laatst een veldleeuwerik horen zingen? Kan je je inbeelden dat er vroeger regelmatig wolven rondliepen in Vlaanderen? Hoe zou het zijn om een steur te vangen in de Schelde?
Onze natuur verandert voortdurend. Soorten verdwijnen, leefgebieden verschuiven, populaties krimpen of leven weer op.
Het korhoen dat je vanop de affiche van deze expo aankijkt, is daarvan een aangrijpend en actueel voorbeeld. Vandaag leeft de laatste, uiterst kwetsbare populatie in België enkel nog in de Hoge Venen. De recente natuurbrand heeft haar leefgebied zwaar getroffen en haar voortbestaan nog onzekerder gemaakt. Maar wie herinnert zich nog dat deze prachtige vogel ooit op heidevelden en veengebieden in grote delen van België te spotten was?
Ook andere veranderingen voltrekken zich in stilte. Wie vroeger met de auto op zomervakantie naar Frankrijk reed, zag de voorruit na een paar uur vol insecten zitten. Vandaag is dat veel minder vaak het geval. Veel insectengroepen zijn de voorbije decennia immers alarmerend sterk achteruitgegaan, zo blijkt uit Europees onderzoek. Dat heeft gevolgen voor hele ecosystemen.
Wat uit onze omgeving verdwijnt, vervaagt op termijn ook in ons geheugen. We onthouden immers vooral de natuur die we zelf hebben meegemaakt. Daardoor beschouwen we de landschappen, flora en fauna die we vandaag zien al snel als de standaard, ook al zijn ze misschien het resultaat van jarenlange achteruitgang.
Archieven helpen ons die vergeten natuur te reconstrueren. Sporen ervan vinden we in herbaria, reisverhalen, oude foto’s en krantenartikelen. Ook generaties gepassioneerde natuurwaarnemers legden in notitieboekjes, tellingen en tijdschriften nauwgezet vast wat ze om zich heen zagen. Samen geven die bronnen een scherper beeld van hoe onze natuur er vroeger uitzag en wat er sindsdien is veranderd.
In Sporen van vergeten natuur ontdekken we hoe archieven ons verder laten kijken dan ons eigen geheugen. En kennis van wat er was, kan ons helpen beschermen wat er nog is.
Praktisch
📍 Publieksruimte Amsab-ISG – Bagattenstraat 174 - 9000 Gent
📅 Van 23 oktober 2026 tot 18 april 2027
🕒 Open op weekdagen van 9 tot 17 uur
🎟️ Gratis toegang – reserveren is niet nodig
